Basilica Cistern (Yerebatan)

Een trap onder een nogal onopvallend bakstenen gebouw aan de Yerebatan Caddesi leidt naar beneden, naar een zaal zo groot als een grote kerk, die oranje gloeit en zich in het ondiepe water spiegelt. De Basilieke Cisterne werd in 532 gebouwd en leverde water aan het Grote Paleis van de Byzantijnse keizers. Het is nu de meest bezochte bezienswaardigheid van Istanbul die minder dan een uur kost om te bekijken.

Belangrijkste feiten

De Istanbulse gemeente beheert de cisterne, niet het ministerie van Cultuur, dus nationale museumkaarten worden niet geaccepteerd. Bij het kaartjesloket betaalt men meestal met pinpas.

Kort overzicht van de geschiedenis

Justinianus' ingenieurs bouwden de cisterne op de plaats waar eerder een oudere basiliek had gestaan, vandaar de naam. Aquaducten voerden er water heen vanuit het Belgrado-woud, ten noorden van de stad. Het reservoir meet ongeveer 138 bij 65 meter, en de 336 zuilen staan in 12 rijen. Veel ervan kwamen uit oudere gebouwen, waardoor de schachten en kapitelen niet bij elkaar passen. Na de Ottomaanse verovering raakte de cisterne half in de vergetelheid; in de 16e eeuw trof een Franse reiziger bewoners aan die emmers door gaten in hun kelders lieten zakken. Een langdurige restauratie hield de cisterne van 2017 tot 2022 gesloten, en daarna werd ze heropend met nieuwe verlichting, verhoogde loopbruggen en hedendaagse kunstwerken tussen de zuilen.

Binnenin

• De Medusahoofden, in de verste noordwestelijke hoek. Twee blokken met het gezicht van Medusa gebeeldhouwd dienen als zuilvoeten, het ene liggend op zijn zij en het andere ondersteboven. De reden is onzeker; waarschijnlijk hergebruikten de bouwers ze simpelweg als reservesteen.
• De Wenende Zuil, versierd met druppel- en pauwenoogpatronen en meestal vochtig. Mensen duwen hun duim in het gaatje voor geluk.
• Het zuilenwoud. Ga midden op de loopbrug staan en kijk langs een rij; de weerspiegelingen laten hem twee keer zo lang lijken.
• Kunstinstallaties tussen de zuilen, die af en toe wisselen.

Dagbezoek of avondsessie?

Het avondbezoek is duurder en korter, maar het is minder druk en past mooi na een dag sightseeing. De dagsessie is goedkoper en het drukst van 10:30 tot 15:00, wanneer groepen komen vanuit de Hagia Sophia. Het rustigste moment is de eerste 30 minuten na 09:00.

In de zomer kan de rij buiten wel 40 minuten duren. Online kopen bij erkende verkopers helpt. Onze Privé Topkapi-paleis & Basilieke Cisterne Tour eindigt hier met fast-track toegang, na vier tot vijf uur in het paleis.

Tips

• Sommige loopbruggen zijn nat, draag dus schoenen met goed profiel.
• Het licht is zwak; met je telefoon lukt het als je stil blijft staan. Flits en statief worden afgeraden.
• Zelfs in augustus is het onder de grond koeler dan buiten, waardoor de cisterne een goede plek is om op het heetst van de dag te ontsnappen.
• Je gebruikt trappen om naar binnen en naar buiten te gaan, en de uitgang komt uit op een andere straat. Spreek een ontmoetingspunt af als je groep uiteenvalt.
• Kinderwagens zijn lastig op de trappen; een draagzak voor de baby is eenvoudiger.
• Is de rij te lang, probeer dan de kleinere Serefiye-cisterne, tien minuten lopen verderop, rustiger en goedkoper.

Onze bestemmingspagina over Istanbul geeft meer informatie over wat je in de buurt van Sultanahmet kunt zien.

Veelgestelde vragen